วิธีเช็ก "Last Ten Blow" คืออะไร? ทำไมการรับตอกเสาเข็มต้องมีการนับคำนวณน้ำหนัก
- Chinnavorn Chavasint
- 8 hours ago
- 1 min read

รากฐานที่มั่นคงคือหัวใจสำคัญของสิ่งปลูกสร้างทุกประเภท แต่เราจะมั่นใจได้อย่างไรว่าเสาเข็มที่ตอกลงไปใต้ดินนั้นสามารถรับน้ำหนักอาคารทั้งหลังได้อย่างปลอดภัย? ในวงการวิศวกรรมโยธาและการรับตอกเสาเข็ม มาตรฐาน วิธีที่แม่นยำและเป็นที่ยอมรับที่สุดในการประเมินกำลังรับน้ำหนักของเสาเข็มหน้างานจริงก็คือการเช็ก "Last Ten Blow" ซึ่งเปรียบเสมือนบทสรุปความแข็งแกร่งของโครงสร้างก่อนที่จะเริ่มงานก่อส่วนบนต่อไป
Last Ten Blow คืออะไร? ทำไมวิศวกรต้องให้ความสำคัญ
Last Ten Blow คือ การวัดค่าการทรุดตัวของเสาเข็มจากการตอก 10 ครั้งสุดท้าย เพื่อนำมาคำนวณหาค่ากำลังรับน้ำหนักบรรทุกของเสาเข็ม (Safe Load) ตามสูตรทางวิศวกรรมที่กำหนดไว้
หลักการง่ายๆ คือ เมื่อเสาเข็มถูกตอกลงไปจนถึงชั้นดินที่แข็งพอสมควรแล้ว อัตราการจมของเสาเข็มจะเริ่มน้อยลงเรื่อยๆ วิศวกรจะทำการขีดเส้นระยะบนเสาเข็มเพื่อสังเกตว่า ในการตอก 10 ครั้งสุดท้ายนั้น เสาเข็มจมลงไปกี่เซนติเมตร หากเสาเข็มจมลงน้อยกว่าค่าที่คำนวณไว้ (เช่น ไม่เกิน 1-2 เซนติเมตร ต่อการตอก 10 ครั้ง) จะถือว่าเสาเข็มต้นนั้น "เช็กผ่าน" และสามารถรับน้ำหนักได้ตามสเปกที่ออกแบบไว้
ขั้นตอนการเช็ก Last Ten Blow อย่างเป็นระบบ
เพื่อให้ได้ค่าที่น่าเชื่อถือและถูกต้องตามหลักวิศวกรรม กระบวนการเช็กต้องทำอย่างพิถีพิถัน ดังนี้
1. การขีดเส้นอ้างอิง (Marking)
เมื่อเสาเข็มตอกลงไปจนใกล้ถึงระดับความลึกที่ต้องการ หรือเริ่มตอกไม่ลงเนื่องจากเจอชั้นดินแข็ง ช่างจะทำการหยุดปั้นจั่นชั่วคราวเพื่อใช้ปากกาหรือชอล์กขีดเส้นบนเสาเข็มเทียบกับจุดอ้างอิงที่อยู่นิ่ง
2. การบันทึกระยะจม (Recording)
เริ่มเดินปั้นจั่นตอกเสาเข็มต่ออีก 10 ครั้ง โดยในแต่ละครั้งวิศวกรจะสังเกตพฤติกรรมการจมของเสาเข็มอย่างละเอียด จากนั้นจึงวัดระยะห่างระหว่างเส้นที่ขีดไว้เดิมกับตำแหน่งใหม่หลังตอกครบ 10 ครั้ง ค่าที่ได้นี้คือ "ระยะจมสะสมของ 10 ครั้งสุดท้าย"
3. การเปรียบเทียบกับรายการคำนวณ
ค่าที่วัดได้จะถูกนำไปเปรียบเทียบกับค่า Settlement ที่วิศวกรโครงสร้างคำนวณไว้ล่วงหน้าโดยอ้างอิงจากสูตรการตอกเสาเข็ม (Dynamic Pile Formula) เช่น สูตรของ Hiley หรือ Janbu ซึ่งต้องพิจารณาปัจจัยเรื่องน้ำหนักลูกตุ้ม ระยะยกตก และกำลังของเสาเข็มประกอบด้วย
ทำไมการรับตอกเสาเข็มต้องมีการนับคำนวณน้ำหนัก?
การตอกเสาเข็มโดยไม่มีการเช็ก Last Ten Blow หรือไม่มีการคำนวณที่ถูกต้อง มีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดปัญหาในอนาคตด้วยเหตุผลดังนี้
ป้องกันการทรุดตัวไม่เท่ากัน (Differential Settlement): สภาพดินในแต่ละจุดของพื้นที่ก่อสร้างอาจมีความแข็งแรงไม่เท่ากัน การเช็ก Last Ten Blow ทุกต้นจะช่วยยืนยันว่าเสาเข็มทุกต้นวางอยู่บนชั้นดินที่รับน้ำหนักได้เท่ากันจริงๆ
ยืนยันความปลอดภัยของอาคาร: การคำนวณน้ำหนักช่วยให้มั่นใจว่ารากฐานจะไม่เกิดการวิบัติ (Failure) เมื่อมีการขยายต่อเติมหรือใช้งานอาคารเต็มพิกัด
ลดความสิ้นเปลือง: หากตอกลึกเกินความจำเป็นโดยไม่มีการเช็กค่า อาจทำให้เสียเวลาและงบประมาณโดยใช่เหตุ หรือในทางตรงกันข้าม หากตอกไม่ถึงชั้นดินแข็งเพราะไม่ได้เช็กค่า ก็อาจนำไปสู่ความเสียหายของอาคารที่ประเมินค่าไม่ได้
สรุป: รากฐานที่วัดผลได้ คือความปลอดภัยที่ยั่งยืน
การเช็ก Last Ten Blow ไม่ใช่เพียงขั้นตอนการทำงานตามระเบียบ แต่คือการพิสูจน์ความแข็งแรงที่วัดผลได้จริงหน้างาน การเลือกทีมงานรับตอกเสาเข็มที่มีมาตรฐานและเข้าใจในหลักการคำนวณเหล่านี้ จึงเป็นสิ่งที่เจ้าของบ้านและผู้รับเหมาควรให้ความสำคัญเป็นอันดับแรกเพื่อให้บ้านหรืออาคารของคุณมั่นคงตลอดอายุการใช้งาน
บริษัท เมโทรโปลิแทน โปรดักส์ จำกัด มาตรฐานงานตอกที่คุณไว้วางใจได้
หากคุณกำลังมองหาผู้เชี่ยวชาญด้านงานฐานราก บริษัท เมโทรโปลิแทน โปรดักส์ จำกัด พร้อมให้บริการคุณด้วยมาตรฐานวิศวกรรมขั้นสูง เราไม่ได้เพียงแค่จำหน่ายเสาเข็มคอนกรีตอัดแรงคุณภาพเยี่ยมที่ผ่านการรับรองมาตรฐานอุตสาหกรรม (มอก.) เท่านั้น แต่เรายังมีทีมงานมืออาชีพที่มีความชำนาญในกระบวนการรับตอกเสาเข็มอย่างเป็นระบบ
ที่ เมโทรโปลิแทน โปรดักส์ เราให้ความสำคัญกับการเช็ก Last Ten Blow และการคำนวณน้ำหนักบรรทุกอย่างละเอียดในทุกโครงการ ไม่ว่าจะเป็นบ้านพักอาศัย อาคารพาณิชย์ หรือโรงงานอุตสาหกรรม เพื่อให้มั่นใจว่าเสาเข็มทุกต้นที่เราตอกลงไปจะเป็นรากฐานที่แข็งแกร่งที่สุดสำหรับคุณ ด้วยอุปกรณ์ปั้นจั่นที่ทันสมัยและวิศวกรที่พร้อมให้คำปรึกษาหน้างาน มั่นใจได้ว่าโครงสร้างของคุณจะมั่นคง ปลอดภัย และถูกต้องตามสเปกทุกประการ
ต้องการรากฐานที่มั่นคงและวัดผลได้ด้วยทีมงานมืออาชีพ? ติดต่อ บริษัท เมโทรโปลิแทน โปรดักส์ จำกัด เพื่อขอรับคำปรึกษาและใบเสนอราคางานตอกเสาเข็มวันนี้! ติดต่อสอบถามรายละเอียดสินค้า พร้อมรับโปรโมชั่นพิเศษ ได้ที่
โทร. 02-517-4480
อีเมล Group.sale@mp.co.th
LINE : @mpconcrete




Comments